Szczur we śnie budzi odruchową niechęć, zanim jeszcze zobaczy się go wyraźnie. Wszystkie cztery stare polskie senniki, z których tu cytujemy, mają o szczurze hasło — i żaden nie ma o nim dobrego zdania. Ciekawiej robi się, gdy śniący zaczyna działać: szczura zabija albo mysz łapie.

Wariant snu Co czytał sennik Źródło
Zabijanie szczurów poprawa gospodarstwa sennik z 1914; stary sennik
Łapanie myszy zwycięstwo nad nieprzyjacielem sennik z 1914; stary sennik
Szczury w domu przeszkody w życiu; wiele przeciwności sennik z 1914; stary sennik
Biała mysz (białego szczura senniki nie znają) podarunek stary sennik
Myszy strata i kłótnia; złe następstwa stary sennik; sennik z 1914; sennik z 1937

Co oznacza sen o szczurze według sennika?

Każdy z czterech senników, na które się powołujemy, ma o szczurze osobną linijkę, i każda jest ciemna. Stary sennik sprzed 1900 roku podaje: „Szczury widzieć: być oszukanym, kłótnia i wstyd”. Najwiarogodniejszy sennik z 1914 roku pisze krócej: „Szczury widzieć, podstępni ludzie”. Najnowszy sennik egipski z 1937 roku zamyka całe hasło w trzech słowach: „Szczury — ukryci szkodnicy.” Szczur jest w nich zawsze kimś — człowiekiem, który szkodzi po cichu.

Sennik Góralczyka z 1875 roku czyta go po swojemu, jako przestrogę moralną: „Szczur znaczy próżniaka cudzą pracą żyjącego, którego unikać należy.” Jego książeczka dla czytelników ze wsi traktowała sny jak pouczenie, nie wróżbę. Tu przebiega najciekawsza granica: senniki słownikowe mówią o tym, co ktoś zrobi śniącemu, Góralczyk — kogo śniący powinien unikać.

Metoda wszystkich czterech jest ta sama: scena obok znaczenia, bez uzasadnienia. Szczura i mysz senniki notowały pod osobnymi hasłami, ale czytały podobnie, więc omawiamy je razem. Liczby loteryjne drukowane przy hasłach w sennikach z 1914 i 1937 roku pomijamy.

Co robią szczury

To odczytania z dawnych senników, przytaczane jako tradycja — żaden sen nie przepowiada przyszłości.

Sennik: co oznacza szczur, który gryzie?

Ostre zęby w dłoni albo w kostce, ból, który budzi — ugryzienie przez szczura to wariant, o który pyta się szczególnie często. A jednak w żadnym z czterech senników, z których tu cytujemy, nie ma hasła o szczurze, który gryzie; najbliżej leży ogólna linijka o „ukrytych szkodnikach” z sennika z 1937 roku, ale o gryzieniu nie mówi ona nic. Współczesne odczytanie widzi w ugryzieniu moment, w którym drobny, długo lekceważony niepokój wreszcie daje o sobie znać. Warto zapamiętać, gdzie ugryzł szczur i co zrobiłeś zaraz potem.

Twój sen wyglądał inaczej? Dreamlock odczyta ten, który naprawdę Ci się śnił →

Sennik: co oznaczają biegające szczury?

Szczury przebiegają pod nogami, wzdłuż ścian — tak szybko, że trudno je policzyć. O biegających szczurach senniki, z których tu cytujemy, nie piszą. Najbliższą analogię ma Najwiarogodniejszy sennik z 1914 roku, który biegające myszy czytał jako stratę i kłótnię — to jednak myszy, nie szczury. Współcześnie biegające szczury czyta się jako niepokój rozproszony: wiele drobnych spraw w ruchu naraz, żadnej nie da się złapać — sen okresów pośpiechu.

Zabijanie i łapanie szczurów

Sennik: co oznacza zabijanie szczurów?

To najjaśniejsze miejsce całego hasła i rzadka chwila zgody. Stary sennik sprzed 1900 roku podaje: „Szczury zabijać: gospodarstwo swoje polepszyć”. Najwiarogodniejszy sennik z 1914 roku przepisał to niemal dosłownie, tylko w drugiej osobie: „zabijać je, polepszysz swoje gospodarstwo.” Logika jest prosta: skoro szczury były szkodnikami, ich zabicie oznaczało zdrowszy dom. Współczesne odczytanie idzie w tę samą stronę, tylko bez gospodarstwa: sen o zabijaniu szczurów często przychodzi, gdy ktoś wreszcie zabiera się za sprawy, które długo podgryzały go po cichu.

Twój sen wyglądał inaczej? Dreamlock odczyta ten, który naprawdę Ci się śnił →

Co oznacza sen o łapaniu szczurów i myszy?

Pułapka, pościg przez kuchnię, gryzoń złapany w pudełko. O łapaniu szczurów senniki nie mówią, ale o łapaniu myszy — tak, i jednym głosem. Stary sennik sprzed 1900 roku podaje: „Myszy łapać: zwycięstwo nad nieprzyjacielem”. Najwiarogodniejszy sennik z 1914 roku dopisał pościg: „łapać myszy i ścigać je, zwycięztwo nad nieprzyjacielem.” Łapanie jest więc tu, podobnie jak zabijanie szczurów, sceną pomyślną: śniący działa, zamiast się bać. Psychologowie widzą w nim chwilę, gdy drobne kłopoty w końcu da się ująć w ręce.

Gdzie są szczury i ile ich jest

Co oznacza sen o szczurach w spiżarni albo w domu?

Szczury w domu — szczur na brzegu kuchennego stołu obok świecy w świetle księżyca
Szczury w domu

Szczur między słoikami w spiżarni, pod zlewem — to najbardziej domowy wariant tego snu. Stary sennik sprzed 1900 roku czytał go tak: „Szczury w domu mieć: wiele przeciwności”. Najwiarogodniejszy sennik z 1914 roku przerobił to zdanie: „Szczury w domu, przeszkody na drodze twego życia.” Oba senniki widziały w szczurach w domu nie wroga, lecz utrudnienia. Współczesna lektura pyta, co w Twoich zapasach — oszczędnościach, siłach, cierpliwości — topnieje ostatnio bez Twojej zgody.

Twój sen wyglądał inaczej? Dreamlock odczyta ten, który naprawdę Ci się śnił →

Co oznacza sen, w którym jest wiele szczurów?

Podłoga, która się rusza, piwnica pełna szczurów, szum wielu łapek naraz. Osobnego hasła o gromadzie szczurów senniki, z których tu cytujemy, nie mają. Współcześnie liczba mnoga rozprasza zagrożenie: to nie jeden przeciwnik, lecz otoczenie, w którym ubywa po trochu z wielu miejsc naraz. Psychologowie widzą w tym obrazie listę spraw odkładanych — kilka zaniedbań, z których żadne nie jest wielkie, a razem ciążą. Warto wybrać jedno, najmniejsze, i załatwić je jutro; reszta stada zwykle wtedy cichnie.

Biały szczur, martwy szczur, myszy

Co oznacza sen o białym szczurze?

Biały szczur — mały biały szczur na parapecie w świetle księżyca
Biały szczur

Biały szczur z czerwonymi oczami, spokojny, prawie oswojony — bardziej zwierzę domowe niż szkodnik. Białego szczura polskie senniki, z których tu cytujemy, nie znają. Znają za to białą mysz: stary sennik sprzed 1900 roku podaje „Mysz białą widzieć: podarunek dostać” i to jedyny jasny gryzoń w tych książkach. Nie przenosimy tego odczytania na szczura, ale kontrast jest wymowny — biel zdejmowała z gryzonia podejrzenie. Współcześnie biały szczur, zwierzę hodowane w domach, czyta się często jako coś niepokojącego, co okazało się oswojone.

Co oznacza sen o martwym szczurze?

Martwy szczur na progu, w kącie, w pułapce — widok, który budzi wstręt i ulgę naraz. Hasła o martwym szczurze w sennikach, z których tu cytujemy, nie ma; jest tylko linijka o zabijaniu szczurów, a to inna scena. Współczesne odczytanie patrzy na uczucie: jeśli dominowała ulga, sen często towarzyszy zakończeniu jakiejś uporczywej sprawy. Jeśli wstręt albo niepokój — czemuś, co niby się skończyło, ale wciąż zostawia ślad. Warto zapytać, co ostatnio przestało Cię podgryzać.

Sennik: co oznaczają myszy we śnie?

Wielu śniących szuka pod szczurem także myszy, a stare senniki czytały oba gryzonie podobnie. Stary sennik sprzed 1900 roku podaje: „Myszy widzieć: strata i kłótnia”; sennik z 1914 roku dopisuje tylko, że myszy biegają. Najnowszy sennik egipski z 1937 roku ujmuje je ogólnie: „Myszy — złe następstwa.” Najbarwniej pisze Góralczyk w 1875 roku: „Myszy, wielkie pomnożenie oszustów we wsi zapowiadają” — znów przestroga dla wsi, nie wróżba dla jednego człowieka. Psychologowie dodają własne rozróżnienie: szczur gryzie, mysz się chowa, więc sny o myszach częściej towarzyszą poczuciu bycia małym i przeoczanym.

Jak psychologowie tłumaczą sen o szczurach?

Psychologowie czytają szczura jako niepokój, który podgryza po cichu: wstyd, dług, wątpliwość pracującą w ścianach. Sny o szczurach towarzyszą zwykle czemuś, co zjada śniącego od środka małymi kęsami — sprawie zbyt drobnej, żeby o niej mówić, i zbyt uporczywej, żeby o niej zapomnieć. Wstręt we śnie mówi przy tym o stosunku śniącego do samej troski, a nie o nim samym.

Ciekawe, że stare senniki i psychologia są tu blisko siebie. Senniki najciemniej czytały szczura, który działa sam — kręci się po domu, szkodzi po cichu — a najjaśniej scenę, w której działa śniący: zabija szczury albo łapie myszy. Psychologowie też patrzą na inicjatywę: nazwanie podgryzającej sprawy po imieniu za dnia zwykle ucisza ściany w nocy.

Pytanie warte przemyślenia

Co podgryza Cię ostatnio po cichu, małymi kęsami — i czy potrafisz nazwać to jednym zdaniem, na głos?


Ile razy szczury przyszły w tym miesiącu — i czy zawsze w tygodniach zaległych rachunków? Dawne senniki odpowiadały ogólnie: podstępni ludzie, straty, gospodarstwo do poprawienia. Twoje szczury mogą przychodzić po rozmowach z jedną konkretną osobą albo zawsze do tej samej spiżarni. Takie rzeczy widać dopiero w snach zapisywanych jeden po drugim. Pomaga w tym Dreamlock — dziennik snów, który słucha, zapamiętuje i maluje; jest w App Store na iPhone'a.