Rüyada Ölmüş Birini Görmek Ne Anlama Gelir?

Bu rüyadan uyanmak başka türlüdür. Bir an odada onunla birlikteydiniz; sesi, bakışı, sofradaki yeri her zamanki gibiydi. Sonra sabah geldi ve yokluğu yeniden öğrenmek gerekti. Böyle bir sabah insan çoğu zaman bir tabirden çok bir teselli arar; Nablusi de İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da şaşırtıcı ölçüde o tesellinin yanında durur.

Rüya tabirlerinde ölmüş birini görmek neye işaret eder?

Türkçede tabir denince akla gelen iki klasik kitap, ölüler konusunda uzun ve ayrıntılı konuşur. Biri, Şamlı âlim Abdülganî en-Nablusî'nin 1659'da tamamladığı Taʿṭîrü'l-enâm'dır; ölüler onun "ölüm" maddesinde uzun bir bölüm tutar. Öteki, İbn Sirin'e atfedilen Müntehabü'l-kelâm'dır; bu atıf kabul görmez, kitap çok sonra derlenmiştir ve ölülere, mezarlara ayrı bir bab ayırır.

İki kitabın ortak bir ilkesi var: Nablusi'ye de Müntehab'a da göre ölünün rüyada söylediği doğrudur, çünkü o artık hakikat yurdundadır. Bu yüzden kitaplar ölünün sözünü, hâlini ve eliyle yaptığını dikkatle okur. Kaba bir kural da çıkarılabilir: ölünün verdiği iyi okunur, ona verilen ise çoğu zaman olumsuz. Ölünün yüzü, giysisi ve hâli ise asıl ölçüdür; güler yüzlü, temiz giyimli ölü iyi hâlde demektir, perişan olan kötü hâlde.

Kitaplar her yerde birleşmez: ağlayan ölüde kimin hâlinin okunduğu konusunda ayrılırlar, aşağıda ikisini yan yana gösteriyoruz. Gelenek rüyaların kendisini de üçe ayırır: sadık rüyalar, nefsin karışıklığından doğan rüyalar ve sıkıntı veren rüyalar. Sıkıntı veren rüyanın anlatılmaması, üzerinde durulmaması öğütlenir.

Ölmüş birinin söyledikleri ve yaptıkları

Aşağıdaki yorumlar klasik tabir kitaplarının ne dediğini aktarır; hiçbir rüya geleceği haber vermez.

Rüyada ölmüş biriyle konuşmak ne anlama gelir?

Sofrada karşılıklı oturmuşsunuz ya da kapının eşiğinde kısa bir söz: ölüyle konuşmak, bu rüyaların en sık anlatılan hâllerindendir. Nablusi ölülerle konuşmayı uzun ömür olarak yorumlar; ayrı bir satırda da ölüyle konuşmayı insanlarla yaşanan bir küslüğün sonunda barışla bitmesi diye okur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı iki okumayı verir: rüya sahibi uzun yaşar ve bir toplulukla, aralarındaki kavgadan sonra barışır. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı hayra yorar ve ölünün söylediğini doğru sayar. Psikolojik açıdan o konuşmada duyulan, çoğu zaman içinizde çoktan olgunlaşmış ama en güvendiğiniz sesten duymaya ihtiyaç duyduğunuz sözdür.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada ölünün bir şey vermesi ne anlama gelir?

Bir tabak yemek, bir gömlek, avuca bırakılan küçük bir şey: ölünün eli uzanır ve bir şey verir. Nablusi, ölünün verdiği hoşa giden her şeyi rüya sahibine umulmadık yerden gelen bir iyilik olarak yorumlar; yemek şerefli bir rızk, bal umulmadık bir kazanç, gömlek de ölününkine benzer bir geçimdir. Ama eskimiş ya da kirli bir gömlek, Nablusi'de yoksulluk ya da günah olarak okunur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab neredeyse aynı listeyi verir ve bir ayrıntı ekler: ölünün verdiği kavun, beklenmedik bir kaygıdır. Nablusi ve Müntehab güzel bir armağanı hayra yorar. Psikolojik açıdan verilen şey çoğu zaman o insandan size kalan bir niteliktir: bir alışkanlık, bir cesaret, bir söz.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada ölünün bir şey istemesi ne anlama gelir?

Ölünün bir şey istediği rüyalar insanı en çok huzursuz edenlerdendir; sabah ilk soru, ona bir borcunuz kalıp kalmadığıdır. Klasik kitapların bu konudaki en ayrıntılı sahnesi, ölünün giysilerinin yıkanmasını istemesidir. Nablusi bunu ölünün ihtiyacı olarak yorumlar: rüya sahibinin duasına, ödenecek bir borca, yerine getirilecek bir vasiyete ya da helalleşilecek bir hakka. Giysileri yıkayan, ölünün kurtuluşuna vesile olur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı okumayı verir ve duanın yanına sadakayı koyar; giysiyi yıkayan kişi aracılığıyla ölüye iyilik ulaşır. İki kitap da burada bir hüküm vermez, bir görev tarif eder. Psikolojik açıdan bu rüya, o insanla aranızda kalan yarım bir şeyi anlatabilir.

Rüyada ölmüş birinin tekrar öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Yası bir kez yaşamış biri için bu rüya ağırdır: sevdiğiniz insan rüyada ikinci kez ölür. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab burada şaşırtıcı bir okuma verir: tanıdık bir ölü yeniden ölür ve arkasından çığlıksız, feryatsız, sessizce ağlanırsa, bu onun soyundan birinin evlenmesidir; ağlayış burada ferahlıktır. Nablusi de aynı sahneyi, ağlama ve feryat olmadan, ölünün ailesinde bir evlilik diye yorumlar. İki kitap bu rüyanın bir başka satırında daha karanlık bir okuma da kaydeder: ölünün adını taşıyan ya da onun soyundan birinin ölümü. Biz bu satırı bir tarih kaydı olarak aktarıyoruz; hiçbir rüya bir ölümü haber vermez. Psikolojik açıdan bu rüya, yasın bir kez daha, bu kez daha derinden kabul edilmesidir.

Ölmüş birini nasıl gördüğünüze göre

Rüyada ölmüş birini canlı görmek ne anlama gelir?

Hiçbir şey olmamış gibi mutfakta ya da bahçede: ölmüş birini canlı görmek, uyanınca insanı en çok sarsan sahnelerdendir. Nablusi bunu rüya sahibinin ölmüş bir işinin yeniden dirilmesi olarak yorumlar; rüya sahibi darlık içindeyse, ummadığı yerden kolaylık gelir. Tanıdık ölülerin yeni giysiler içinde, sevinçle dirildiğini görmek de Nablusi'de onlar ve soyları için yenilenen iyiliktir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı çizgidedir: ölüyü canlı görmek, bozulmuş işlerin düzelmesi ve zorluğun ardından beklenmedik bir ferahlıktır. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı açıkça hayra yorar. Psikolojik açıdan bu rüya çoğu zaman özlemin en sade biçimidir: zihin, yokluğu bir geceliğine askıya alır.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada ölmüş birini güler yüzlü görmek ne anlama gelir?

Beyazlar giymiş, yüzü aydınlık, gülümseyen bir ölü: çoğu kişiye teselli veren bir rüya. Nablusi ölüyü güzel bir hâlde, beyaz ya da yeşil giysiler içinde, gülen ve sevinçli görmeyi, ölünün gerçekten o hâlde olduğu diye okur; kitabına göre bu rüyaya başka bir şey eklemeye gerek yoktur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab daha da ileri gider: gülen ölü bağışlanmış biridir. Konuşmadan, dokunmadan yalnızca güler yüz gösteren ölüyü de Müntehab, ölümünden sonra rüya sahibinin iyiliği ona ulaştığı için ondan razı olmuş biri diye yorumlar. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı hayra yorar. Psikolojik açıdan gülümseyen ölü, yasın ağırlığının hafiflemeye başladığı dönemlerde sık görülür.

Rüyada ölmüş birini ağlarken görmek ne anlama gelir?

Ağlayan bir ölü görmek, sevdiğinin iyi olmadığı korkusuyla uyandırır. Klasik kitaplar burada birbirinden ayrılır. Nablusi saçı başı dağınık, tozlu, eski giysiler içinde ya da yüzünü asıp ağlayan ölüyü, ölünün kendi kötü hâli diye okur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab ise okumayı rüya sahibine çevirir: sevinçsiz görünen ya da yüzünü çeviren ölüler, rüya sahibinin Allah katındaki hâlinin iyi olmadığını gösterir. Yani Nablusi'de hâli sorulan ölüdür, Müntehab'da rüyayı gören. Psikolojik açıdan ağlayan ölü çoğu zaman kendi yasınızın, belki söylenmemiş bir vedanın aynasıdır.

Rüyada ölmüş birini hasta görmek ne anlama gelir?

Rüyada ölü yatakta, solgun, bir yerinden acı çekerken görünür. Nablusi hasta görülen ölüyü, dini konusunda kendisiyle Allah arasında sorguya çekilen biri olarak yorumlar; ölü bir uzvundan yakınıyorsa, Nablusi her uzvu hayattayken yerine getirilmemiş bir görevle eşleştirir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı okumayı verir ve bir ayrım yapar: bu sorgu insanların önünde değil, Allah'ın huzurunda ve gizlidir. Müntehab'ın örneğine göre başından yakınan ölü, anne babasını ya da büyüğünü ihmal etmiş biridir. İki kitap da bu rüyayı ölünün durumu hakkında okur, rüya sahibinin sağlığı hakkında değil. Psikolojik açıdan hasta görülen ölü, çoğu zaman onun son dönemine dair taşınan bir hatıradır.

Ölmüş birine sarılmak, öpmek, bir şey vermek

Rüyada ölmüş birine sarılmak ne anlama gelir?

Uzun süren bir kucaklaşma, tanıdık bir koku, bırakmak istemeyen kollar: bu rüyadan çoğu kişi gözleri yaşlı uyanır. Nablusi ölüye sarılmayı rüya sahibi için uzun ömür olarak yorumlar; ama iyi olan yumuşak kucaklaşmadır, ölünün sımsıkı tutup bırakmadığı sarılmayı Nablusi iyi saymaz. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı çizgiyi çeker: sevgiyle sarılan ölü uzun ömürdür; yapışıp kalan ya da boğuşmaya dönen bir sarılış ise övülmez. Nablusi ve Müntehab'da hüküm bu yüzden karışıktır ve sarılmanın biçimine bağlıdır. Psikolojik açıdan kucaklaşma, çoğu zaman yaşanamamış bir vedanın rüyada tamamlanmasıdır.

Rüyada ölmüş birini öpmek ne anlama gelir?

Alnından, elinden ya da yanağından: ölüyü öpmek sevginin ve saygının rüyadaki biçimidir. Nablusi tanıdık bir ölüyü öpmeyi, onun geride bıraktığı bir bilgiden ya da maldan yararlanmak olarak yorumlar; tanımadık bir ölüyü öpmek ise umulmadık yerden gelen paradır. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı okumaları verir ve tersini de ekler: tanıdık bir ölünün rüya sahibini öpmesi, onun soyundan gelecek bir iyiliktir. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı hayra yorar. Psikolojik açıdan ölüyü öpmek, ondan size geçen şeyi sahiplenmektir: bir meslek, bir huy, bir bakış.

Rüyada ölüye bir şey vermek ne anlama gelir?

Bu kez el sizden uzanır: ölüye bir tabak yemek, bir bardak su ya da bir giysi verirsiniz. Nablusi de Müntehab da bu sahneyi, ölünün verdiğinin tam tersine okur. Nablusi diriden ölüye yiyecek ya da içecek bir şey verilmesini, rüya sahibinin malına gelen bir zarar olarak yorumlar; ölüye giysi vermek de onda bir sıkıntıdır. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab genel bir kural koyar: dirinin ölüye verdiği her şey hoş karşılanmaz. Müntehab iki istisna tanır: ölüye verilen kavun kaygının kalkması, ölmüş bir amcaya ya da teyzeye verilen armağan ise bir masraftır. Nablusi ve Müntehab bu sahneyi şerre yorar. Psikolojik açıdan ölüye bir şey vermek, ona hâlâ bakma, onu doyurma isteğidir.

Psikolojiye göre rüyada ölmüş birini görmek ne anlama gelir?

Psikologlar bu rüyalara saygıyla yaklaşır, çünkü insanların anlattığı en canlı ve en kıymetli rüyalar çoğu zaman bunlardır. Bugünün yas çalışmalarında yaygın olan "süren bağlar" anlayışı bu ziyaretleri bir sorun olarak değil, zihnin sevdiği insanla ilişkisini değişmiş bir biçimde sürdürmesi olarak okur. Bağ kopmaz, biçim değiştirir. Bu bakışın rahatlatıcı bir sonucu var: sevdiğiniz insanı rüyada görmek, yasın yanlış gittiğini değil, işlediğini gösterebilir.

Pek çok kişi bir örüntüden de söz eder: kaybın ilk dönemindeki rüyalar daha sarsıcı, sonrakiler daha huzurlu olur. Kimi rüyada o insan hiç konuşmaz; yalnızca oradadır, koltuğunda, her zamanki yerinde. Bu yüzden ayrıntılar önemlidir: ne söyledi, ne verdi, nasıl görünüyordu, siz ne hissettiniz. Klasik kitapların da tam bu ayrıntılara bakması tesadüf değildir. Babayı ya da anneyi görmek için ayrı sayfalarımız var.

Üzerine düşünmeye değer bir soru

Rüyanızdaki o insan konuşabilseydi ve tek bir cümle söyleseydi, hangi cümleyi duymaya en çok ihtiyacınız var?

---

Ölmüş birini görmenin genel anlamını bu sayfa verebilir. Ama onun rüyanıza neden hep mutfakta oturarak geldiğini, neden zor kararlardan önce göründüğünü yalnız sizin rüyalarınız bilir. Bu rüyalar çoğu kişi için saklanmaya değer hatıralardır. Dreamlock onları bir arada tutar, her birine bir resim yapar; kendi rüya kartlarınıza “zor bir karardan önce kimi gördüm?” diye sorabilir, cevabı kendi gecelerinizden alırsınız. iPhone için App Store'da.