Rüyada Birinin Öldüğünü Görmek Ne Anlama Gelir?

Bir yakınınızın öldüğünü görüp uyanmak, günün geri kalanına gölge düşürebilir. Bu rüyanın ardından çoğu kişi aynı endişeyle arama yapar: acaba bir işaret mi? Nablusi'nin ve İbn Sirin'e atfedilen Müntehab'ın cevabı beklenenden sakindir; iki kitap rüyadaki ölümü çoğu zaman bir ölümün habercisi olarak okumaz.

Rüya tabirlerinde ölüm neye işaret eder?

Türkçede tabir denince akla gelen iki klasik kitap var: Abdülganî en-Nablusî'nin 1659'da tamamladığı Taʿṭîrü'l-enâm ve İbn Sirin'e atfedilen Müntehabü'l-kelâm. Müntehab'ın İbn Sirin'e ait olduğu kabul görmez; kitap çok daha sonra derlenmiştir.

İki kitap ölüm maddesini aynı yerden açar: rüyada ölüm, büyük bir iş üzerine duyulan pişmanlık ya da dinde bir gevşemedir. Sonra ayrıntıya inerler ve hükmü cenazenin ayrıntılarına göre verirler. Hastalık yoksa, ölümün dış işaretleri, yıkama ve kefen yoksa, bu uzun bir ömürdür. Feryatsız, sessiz ağlama ferahlıktır; yüksek sesle ağıt ise sıkıntı. Kimin öldüğü de okumayı değiştirir: anne, çocuk ya da eş, rüya sahibinin kendi hayatının bir yüzü olarak okunur.

Gelenek rüyaların kendisini de üçe ayırır: sadık rüyalar, nefsin karışıklığından doğan rüyalar ve sıkıntı veren rüyalar. Sıkıntı veren rüyanın anlatılmaması, üzerinde durulmaması öğütlenir. Ölüm rüyasından sarsılmış biri için bu, yüzyıllar öncesinden gelen sakin bir el işaretidir. Bir büyükannenin ölümü ya da bir kazada ölmek ise bu iki kitapta geçmez.

Kimin öldüğünü gördüğünüze göre

Aşağıdaki yorumlar klasik tabir kitaplarının ne dediğini aktarır; hiçbir rüya geleceği haber vermez.

Rüyada tanıdık birinin öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Bir arkadaşın, bir komşunun, bir akrabanın öldüğünü görmek, bu rüyanın sık anlatılan bir hâlidir. Nablusi de İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da tanıdık birinin ölümünü ayrı bir sahne olarak değil, ardından ağlanıp ağlanmadığına göre okur; bu okuma aşağıda, ağlama bölümündedir. Psikolojik açıdan rüyada ölen kişi çoğu zaman o insanın kendisinden çok, onunla aranızdaki ilişkinin değişen bir yüzünü temsil eder: uzaklaşan bir dostluk, biten bir dönem, söylenmemiş bir söz.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada kendi öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Çok korkulan bir biçimdir bu; oysa Nablusi de Müntehab da onu yumuşak okur. Nablusi uykusunda, hastalık olmadan ve ölümün hiçbir dış işareti görünmeden öldüğünü görmeyi uzun bir ömür diye okur; yıkanıp kefenlenmeyi ise dinde bir zayıflama, rüya sahibinin ardından ağlanmasını dünyada bir yükseliş sayar. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab bölümünü ölümün pişmanlık olduğunu söyleyerek açar, sonra Nablusi'yle aynı istisnayı verir. Nablusi ve Müntehab hastalıksız ölümü hayra yorar. Psikolojik açıdan rüyada ölen çoğu zaman artık taşımanız gerekmeyen bir şeydir: bir rol, bir alışkanlık.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada annenin öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Hayattaki annenizin öldüğünü görmek, uyanınca hemen onu arama isteği doğuran bir rüyadır. Nablusi bu rüyayı annenin değil, rüya sahibinin kendi hayatı üzerinden okur: dünya işlerinin elinden gitmesi, hâlinin bozulması. Ahirete yönelmiş biri içinse ibadetlerini ihmal etmek, yükümlülüklerinden uzaklaşmaktır. Nablusi annenin ölümünü şerre yorar, ama o şer annenin değil, rüya sahibinin kendi hâlidir. Psikolojik açıdan bu rüya çoğu zaman kaybetme korkusunun ve büyümenin sahnelenişidir. Vefat etmiş bir anneyi görmek ise başka bir rüyadır: ölmüş anneyi görmek.

Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →

Rüyada çocuğun öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Bir anne ya da baba için bundan daha ağır bir rüya zor düşünülür. Nablusi ve Müntehab ise bu sahneyi de rüya sahibinin kendi işleri üzerinden okur. Nablusi rüyada oğlunun ölmesini rüya sahibinin bir düşmandan kurtulması, kızının ölmesini ise ferahlıktan umudunu kesmesi diye okur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı iki okumayı neredeyse aynı sözlerle verir. İki kitap da çocuğun kendisine dair bir şey söylemez. Psikolojik açıdan bu rüyalar çoğu zaman çocuğun büyüdüğü, sizden biraz uzaklaştığı dönemlerde, koruma kaygısının en yoğun olduğu zamanlarda görülür.

Rüyada eşinin öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Eşinin öldüğünü görmek, uyanınca yanındakine uzanıp dokunma isteği doğuran bir rüyadır. Nablusi bu rüyayı, rüya sahibine geçimini sağlayan işte bir durgunluk diye okur. Aynı maddenin başka bir satırında ise ölüp yeniden dirilen bir eşi, bir mahsulden gelen kazanç sayar. Nablusi eşin ölümünü şerre yorar, ama okuması bir kayıp değil, bir işin yavaşlamasıdır. Psikolojik açıdan bu rüya çoğu zaman ilişkinin değişen bir evresini, belki aranızda biraz soğuyan bir şeyi anlatır.

Ölüm haberi, ağlamak ve dirilmek

Rüyada ölüm haberi almak ne anlama gelir?

Bir telefon, bir kapı çalınması, bir mesaj: rüyada ölüm haberini almak, ölümün kendisinden bile sarsıcı olabilir. Klasik tabir kitapları ölüm haberini ayrı bir sahne olarak anmaz; Nablusi'de de İbn Sirin'e atfedilen Müntehab'da da bu rüyanın bir okuması yoktur. Psikolojik açıdan haber, beklenmedik bir değişimin rüyasıdır: kontrolünüz dışında gelen bir gelişme. Haberi kimden aldığınız ve ilk tepkiniz, rüyanın asıl cümlesidir.

Rüyada birinin öldüğünü görüp ağlamak ne anlama gelir?

Rüyada ağlarken uyanmak, gözyaşının gerçekten yanakta olduğunu fark etmek sık anlatılır. Nablusi de Müntehab da burada ağlamanın biçimine bakar. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab, tanıdığı birinin öldüğünü görüp yüksek sesle ağıt yakmayı o kişiye ya da soyuna düşen bir sıkıntı sayar; feryatsız, sessiz ağlamayı ise ferahlık. Nablusi daha ağır bir satır verir ve bunu bu sayfada yalnız bir kez aktarıyoruz: daha önce ölmüş tanıdık birini rüyada yeniden ölürken görüp ardından feryatla ağlamayı ailede başka bir ölüm diye okur; ağlama ve feryat yoksa, aileden birinin sevinçle evlenmesi. Hiçbir rüya bir ölümü haber vermez. Psikolojik açıdan rüyadaki gözyaşı, gündüz kendine yer bulamamış bir sevginin ölçüsüdür.

Rüyada ölüp dirilmek ne anlama gelir?

Ölüp yeniden gözlerini açmak, rüyada tuhaf bir hafiflik bırakır. Nablusi ölüp yeniden dirilmeyi yoksulluktan sonra zenginleşmek ya da bir günahtan tövbe etmek diye okur; yolcu için de evine sağ salim dönmektir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab bu rüyayı bir günah işleyip ardından tövbe etmek diye yorumlar ve Kur'an'daki “Bizi iki kez öldürdün, iki kez dirilttin; günahlarımızı itiraf ettik” ayetine dayandırır. Nablusi ölüp dirilmeyi hayra yorar. Psikolojik açıdan bu, bir dönemin kapanıp yenisinin başladığını hissetmektir.

Psikolojiye göre rüyada birinin öldüğünü görmek ne anlama gelir?

Psikologlar rüyadaki ölümün gerçek sonlarla pek ilgili olmadığını, daha çok geçiş dönemlerine eşlik ettiğini söyler: bir bölümün kapanışı ve sıradakinin henüz biçimlenmemiş belirsizliği. Pek çok kişi rüyada ölmenin bekledikleri dehşeti taşımadığını, tuhaf bir tamamlanmışlık duygusu bıraktığını anlatır. Jung ölümü dönüşüm olarak okumuştu: rüyada ölen şey, çoğu zaman rüya sahibinin taşıdığı ama artık taşıması gerekmeyen bir şeydir. İlginç olan, Nablusi'nin ve Müntehab'ın da ölümü çoğu zaman rüya sahibinin kendi hâline bağlamasıdır. Bu yüzden rüyadan sonra “kim öldü?” kadar “hayatımda ne bitiyor?” diye sormak da yerindedir.

Üzerine düşünmeye değer bir soru

Hayatınızda şu sıralar hangi dönem sessizce kapanıyor ve kapandığını kendinize söylemeyi ne zamandır erteliyorsunuz?

---

Kim öldü, nerede, siz ne yaptınız? Ölüm rüyasının anlamı genel okumada değil, bu ayrıntılarda yaşar. Bu sayfa kitapların ve psikolojinin çerçevesini verir, sakin ve kaynaklı biçimde; çerçevenin içini ise kendi rüyalarınız doldurur. Dreamlock o ayrıntıları kaybetmemeniz için var: sabah tek dokunuşla anlattığınız rüyayı yazıya, resme ve sakin bir yoruma çevirir; hiçbir zaman gelecekten haber vermez. iPhone için App Store'da.