Uçma rüyasından uyanan kişi, birkaç saniye için hâlâ hafiftir. Çatıların üstünden, tarlaların üstünden, bazen yalnızca yerden bir karış yüksekte süzülmüş; bedeninin ağırlığını unutmuştur. Nablusi'nin ve İbn Sirin'e atfedilen Müntehab'ın uçuşa dair satırları ise bu hafifliğe bir yön verir: uçan kişi, bir yere gitmektedir.
| Rüyadaki uçuş | Klasik kitapların okuması | Kaynak |
|---|---|---|
| Kanatla uçmak | Herkes için hayırlı; daha güçlü, daha güvenli bir yolculuk | Nablusi · Müntehab |
| Yükseğe uçmak | Ne kadar yükselirse itibar da o kadar yükselir | Nablusi · Müntehab |
| Alçaktan uçmak | Bir yolculuk ve o yolculuktan dönüş | Nablusi |
| Havada süzülmek | Gökle yer arasında uçmak: çok dilek, çok umut | Müntehab · Nablusi |
| Diyarların üstünden uçmak | Şeref ve göz aydınlığı; evlerin üstünden: huzursuzluk | Nablusi · Müntehab |
| Bir yere konmak | Konulan şeye sahip olmak | Nablusi · Müntehab |
| Uçarken düşmek | İçinde bulunulan hayırdan çıkmak (dar bir bağlamda) | Nablusi |
| Uçamamak | Çok sıkıntı | Nablusi |
Rüya tabirlerinde uçmak neye işaret eder?
Türkçede tabir denince akla gelen iki klasik kitap, uçuşu ayrıntılı biçimde okur. Biri, Şamlı âlim Abdülganî en-Nablusî'nin 1659'da tamamladığı Taʿṭîrü'l-enâm'dır; öteki, İbn Sirin'e atfedilen Müntehabü'l-kelâm'dır. Bu atıf kabul görmez; kitap çok daha sonra derlenmiştir.
Nablusi uçmayı önce bir yolculuk diye okur: sırtüstü uçmak rahat bir yolculuktur, ama yolculuğa çıkmayacak biri için uçmak işsizlik ve boşta kalmaktır. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da uçmayı, kişinin yola ihtiyacı varsa bir yolculuk, yoksa bir hâlden başka bir hâle geçiş sayar; uçuş hedefine varırsa yolda hayır bulunur.
İki kitap uçuşu nasıl yapıldığına göre ayırır: kanatla mı kanatsız mı, yükseğe mi alçaktan mı, kolay mı zor mu, nereden kalkıp nereye konulduğu. Müntehab bir uyarı da ekler: çok dilek ve umut besleyen birinin uçma rüyası, bazen yalnızca o dileklerin karışık bir yansımasıdır. Bazı uçuş satırları da ağır hükümler taşır; bunları bu sayfaya almadık. Denizin üstünde uçmak ya da uçarken kovalanmak gibi sahneler ise iki kitapta da geçmez.
Kanatla, yükseğe, alçaktan
Aşağıdaki yorumlar klasik tabir kitaplarının ne dediğini aktarır; hiçbir rüya geleceği haber vermez.
Rüyada kanatla uçmak ne anlama gelir?

Sırtınızda geniş, soluk tüylü kanatlar var; ay ışıklı bir vadinin üstünde, bulutların hemen üzerinde süzülüyorsunuz. Nablusi iki kanatla uçmayı herkes için hayırlı bir işaret diye okur: köle için özgürlük, yoksul için kazanılan bol bir maldır. Nablusi'ye göre kanatla uçmak şerefle yapılan bir yolculuk, kanatsız uçmak ise daha meşakkatli bir yoldur. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da kanatla uçmayı rüya sahibi için daha güçlü, daha güvenli ve daha açık sayar; Müntehab'a göre kanat, kişiyi kaldıran bir mal ya da gölgesinde yolculuk edilen bir yönetici olabilir. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı hayra yorar. Psikolojik açıdan kanatlar, kişinin kendinde yeni keşfettiği bir yeteneği ya da onu taşıyan bir desteği anlatır.
Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →
Rüyada yükseğe uçmak ne anlama gelir?
Yer gittikçe küçülüyor, evler birer nokta oluyor; başınız gökyüzüne, ayaklarınız yere dönük, yükseliyorsunuz. Nablusi yerden bu biçimde yükselmeyi hayırlı bir işaret diye okur: rüya sahibi ne kadar yükselirse, çevresindeki insanlar arasındaki itibarı da o kadar yükselir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aşağıdan yukarıya kanatsız uçmayı, kişinin dileğine kavuşması ve yükseldiği ölçüde yükselmesi diye yorumlar; Müntehab'a göre güvercin gibi havada uçmak da izzet bulmaktır. Nablusi ve Müntehab yükseğe uçmayı hayra yorar. Psikolojik açıdan yükseğe uçmak, bir başarının, bir rahatlamanın ya da sorunlara yukarıdan bakabilme duygusunun rüyasıdır.
Rüyada alçaktan uçmak ne anlama gelir?
Yerden bir iki metre yukarıda, sokağın üstünden kayıyorsunuz; insanlar sizi görüyor, siz de onların yüzlerini seçebiliyorsunuz. Nablusi çok yükselmeden, tanınacak kadar alçaktan ya da yerin hemen üstünden uçmayı bir yolculuk ve o yolculuktan dönüş diye okur. Nablusi'nin yüksek uçuş okumalarından farklı olarak bu satır bir makam vaat etmez; yalnızca gidip gelmekten söz eder. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab alçaktan uçmayı ayrıca anmaz. Psikolojik açıdan alçaktan uçmak, kontrolü elden bırakmadan özgürleşmenin, gündelik hayatın içinde kalarak biraz hafiflemenin rüyasıdır.
Rüyada havada süzülmek ne anlama gelir?
Ne yükseliyor ne alçalıyorsunuz; gökle yer arasında, rüzgârın içinde asılı duruyorsunuz. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab bu sahne için kısa bir hikâye aktarır: gökle yer arasında uçtuğunu gören bir adama İbn Sirin, “Sen çok dilek besliyorsun” demiştir. Nablusi de aynı okumayı verir: Nablusi'ye göre gökle yer arasında uçmak, kişinin çok şey dilemesi, çok umut beslemesidir. Nablusi ve Müntehab bu rüyaya bir hayır ya da şer hükmü vermez; yalnızca bir ruh hâlini adlandırır. Psikolojik açıdan havada süzülmek, bir karar öncesindeki askıda kalmışlığı, henüz bir yere konmamış dilekleri anlatabilir.
Nerenin üstünden uçtuğunuz
Rüyada şehrin ve tarlaların üstünden uçmak ne anlama gelir?
Altınızda tarlalar, ormanlar, bir kasabanın çatıları akıp gidiyor; bir diyardan öbürüne geçiyorsunuz. Nablusi bir diyardan başka bir diyara uçmayı şerefe ermek ve gözü aydınlatan bir şey görmek diye okur; bir dağın üstünden uçmayı ise güç ve saltanat sayar. Ama Nablusi evlerin ve sokakların üstünden uçmayı daha huzursuz okur: ona göre bu, bir çalkantıdır. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da diyardan diyara uçmayı şeref ve göz aydınlığı diye yorumlar ve eski bir sözü hatırlatır: “Bir yurt sana dar gelirse, göç.” Nablusi ve Müntehab diyarlar arası uçuşu hayra yorar. Psikolojik açıdan bu rüya, bir yerden ayrılma, yeni bir ortama geçme ya da hayatınıza yukarıdan bakıp onu bütünüyle görme isteğini anlatır.
Rüyada denizin üstünde uçmak ne anlama gelir?

Karanlık, durgun bir denizin hemen üstünde uçuyorsunuz; altınızda suyun üzerine uzanan bir ay ışığı yolu var. Psikolojik açıdan su çoğu zaman duyguların ve bilinmeyenin imgesidir; onun üstünden uçmak, derin bir duyguya değmeden yanından geçmenin ya da korkulan bir şeyin üstünden güvenle aşmanın rüyası olabilir. Suya ne kadar yakın uçtuğunuz da önemlidir. Nablusi de İbn Sirin'e atfedilen Müntehab da denizin üstünde uçmayı ayrıca anlatmaz; bu sahneye bir tabir hükmü yakıştırmıyoruz. Denizin kendisi için rüyada deniz görmek sayfasına bakabilirsiniz.
Konmak, düşmek, uçamamak
Rüyada uçup bir yere konmak ne anlama gelir?
Uzun bir süzülüşün sonunda bir dağın tepesine, bir tarlaya ya da bir caminin avlusuna yumuşakça iniyorsunuz. Nablusi, yönetmeye ehil biri uçarsa bir güç elde ettiğini, bir şeyin üstüne konarsa o şeye sahip olduğunu yazar. Nablusi ayrıca nereye konulduğuna bakar: kötü bir yerden kalkıp deniz, güzel bir dağ, bir ekin tarlası ya da bir mescit gibi daha iyi bir yere konmak, zor bir uçuşun hükmünü tersine çevirir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab aynı satırı verir: uçan kişi bir şeyin üstüne konarsa ona sahip olur. Nablusi ve Müntehab bu rüyayı hayra yorar. Psikolojik açıdan güvenle inmek, bir değişikliği tamamlamanın, bir yere ait olmanın rahatlığını taşır.
Rüyada uçarken düşmek ne anlama gelir?

Bir an süzülüyorsunuz, sonra hava sizi taşımayı bırakıyor; ay ışıklı bulutların arasından yavaşça aşağı iniyorsunuz. Nablusi uçarken düşmeyi yalnızca dar bir bağlamda anar: efendisinin evinde uçan bir köle o evin en üstünüdür; o uçuştan düşerse, Nablusi'ye göre o evdeki hayırdan çıkar. Nablusi bu sahneyi şerre yorar, ama okuma bir felaketten değil, kişinin bulunduğu yerden ve konumdan ayrılmasından söz eder. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab uçarken düşmeyi ayrıca anmaz. Psikolojik açıdan uçarken düşmek, güvenin bir anda sarsılmasının, kontrolü kaybetme korkusunun rüyasıdır; çoğu zaman bir başarının ardından gelen “ya kaybedersem?” kaygısını taşır.
Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →
Rüyada uçamamak ne anlama gelir?
Kollarınızı çırpıyorsunuz, yerden kalkmak istiyorsunuz, ama beden ağır; ya da havalanıyorsunuz ama baş aşağı dönüyorsunuz. Nablusi uçmaya çalışıp uçamamayı ya da başı yere, ayakları göğe dönük uçmayı, rüya sahibine dokunacak çok bir sıkıntı diye okur. Nablusi bu rüyayı şerre yorar. Ama Nablusi bir ayrıntı da ekler: kişi ağır ağır, kimseye ne zarar ne yarar veremeden ama sevinç içinde uçuyorsa, bu yalnızca bir mal dileğidir. İbn Sirin'e atfedilen Müntehab uçamamayı ayrıca anmaz. Psikolojik açıdan uçamamak, istenen bir değişikliğin önünde hissedilen engeli, yorgunluğu ya da kendine yeterince güvenememeyi anlatır.
Sizin rüyanız farklı mıydı? Dreamlock gerçekten gördüğünüz rüyayı okur →
Psikolojiye göre rüyada uçmak ne anlama gelir?
Psikologlar uçma rüyalarını çoğu zaman özgürlük, kontrol ve rahatlama duygusuyla birlikte dinler. Rüyada uçmak, gündüz üzerimize çöken ağırlıktan bir an için kurtulmaktır: bir sorumluluktan, bir sınırdan ya da kendi korkularımızdan. Freud uçma rüyalarını çocuklukta havaya kaldırılmanın, sallanmanın bedensel hatırasına bağlamıştı; Jung'un çizgisindeki okumalar ise uçuşu, kişinin kendini aşma, daha geniş bir bakış kazanma isteği diye dinler.
Uçuşun nasıl geçtiği bu okumayı belirler. Kolay ve keyifli bir uçuş genellikle güven ve özgürlük duygusuyla, zorlanan ya da düşüşle biten bir uçuş ise kaygıyla ve kontrolü kaybetme korkusuyla birlikte anılır. Bazı insanlar uçarken rüya gördüklerini fark ettiklerini ve uçuşu kendileri yönlendirdiklerini anlatır. Tabir kitaplarının uçmayı yolculuk ve hâl değişikliği diye okuması da aynı yere çıkar: uçan insan, bulunduğu yerde kalmak istemeyen insandır. Kuşların kendisi için rüyada kuş görmek sayfasına bakmaya değer.
Üzerine düşünmeye değer bir soru
Rüyanızda uçarken neyi geride bırakıyordunuz — ve gündüz, ondan biraz uzaklaşmanıza izin veren bir yol var mı?
Genel okuma bu kadarını söyler: uçmak, bir yerden bir yere geçmenin ve ağırlıktan kurtulma isteğinin imgesidir. Ama sizin uçuşunuz kolay mıydı, zor muydu, nereye konmuştu? Bunu ancak kendi gecelerinize bakarak anlayabilirsiniz. Dreamlock rüyalarınızı sesinizle kaydeder, hatırlar ve uçtuğunuz gecelerin hangi dönemlere denk geldiğini gösterir. iPhone için App Store'da.
